Хонқада янги асфальт, лекин эски муаммо: Навхос йўли яна норозиликка сабаб бўлди

Хонқа туманидаги Навхос қишлоғида йўл таъмири ҳақида яна видео тарқалди. Эсингизда бўлса, “Xorazm Bugun” илгари ҳам шу ҳудуддаги йўл аҳволи ҳақида сурат ва видеолар орқали маълумот берган эди. Ўшанда йўл таъмирланиши бошланиб, маҳаллий аҳоли “ниҳоят бу сафар сифатли қилинади” деган умидда эди. Аммо, афсуски, халқ орасида тарқалган янги видеода асфальт сифатидан норозилик яна кучайди.

 Аҳоли норози: “Асфальт жуда юпқа, ярим йилга ҳам чидамайди”

Маҳаллий фуқароларнинг айтишича, асфальт қатлами кўз билан ҳам жуда юпқа экани билинади. Видео лавҳаларда ҳатто ювиб кетган ёки ёмғир сувидан ёрилиб қолган жойлар ҳам кўринади. Айримлар айтишича, йўл қурилиш жараёнида техника етарли даражада ишламаган, “ролик” билан босилмаган, шу сабабли асфальт қаттиқ сиқилмаган.

“Бу йўлни халқ учун қилишди, лекин халқнинг пулига шундай юпқа асфальт ётиш — адолатсизлик,” — дейди қишлоқ фуқароларидан бири.

 Асфальт стандарти бўйича талаблар қандай?

Мутасаддиларнинг тушунтиришича, асфальт қатламининг қалинлиги йўл турига ва ундан фойдаланиш даражасига боғлиқ. Лекин умумий меъёрлар мавжуд:

Йўл тури
Асфальтнинг қалинлиги (сиқилган ҳолда)
Изоҳ

Маҳаллий қишлоқ йўллари
6–8 см
Кам ҳаракатли йўллар учун
Туманлараро йўллар
8–10 см
Ўртача ҳаракат оқими
Асосий магистраллар
10–12 см ва ортиқ

Шунингдек, асфальт остига қум-шагал (база) қатлами 15–25 см қилиб ётқизилиши керак. Агар база бўлмаса ёки лой, сувли ерда иш қилинса — асфальт қанча сифатли бўлмасин, узоққа чидамайди.

Мутахассислар таъкидлашича, асфальтнинг сифатли чиқиши учун қуйидаги босқичлар муҳим:
 1. Ер таги (subgrade) яхши сиқилиши;
 2. Қум-шагал базаси 20 см атрофида бўлиши;
 3. Асфальтнинг ҳарорати ва аралашмаси тўғри сақланиши;
 4. Ҳар бир қатлам 3–5 см қилиб ётқизилиб, махсус техника билан босилиши;
 5. Ҳаво бўшлиқлари 3–8% оралиғида бўлиши.

Халқнинг пули – сифатли йўлга арзийди

Йўл қурилиши — бу нафақат қурилиш, балки давлат маблағининг самарали ишлатилиши масаласидир. Агар асфальт фақат “расм учун” ётқизилса, унинг умри ярим йил ҳам чидамаслиги табиий. Кейинчалик яна таъмир, яна тендер, яна бюджет сарфлари — бу эса халқ маблағи ҳисобидан кетади.

Хонқадаги Навхос йўли мисолида ҳам шундай ҳолат кузатилмоқда. Аҳоли норози, аммо жавобгарлик кимда? Йўлни қабул қилган ташкилотми, ё асфальтни ётқизган пудратчими? Бу саволга ҳеч ким аниқ жавоб бермаяпти.

“Xorazm Bugun” таҳририяти фикрича, Хонқа туманидаги йўл қурилишлари устидан жамоатчилик назорати кучайтирилиши керак. Ҳар бир метр асфальт учун бюджетдан сарфланган сўм ҳисобланмоғи шарт. Агар йўл сифатсиз бўлса, пудратчи компания жавоб бериши лозим.

Халқ кутгани — замонавий, сифатли ва барқарор йўл. Бу нафақат Навхос аҳли, балки бутун Хонқа тумани учун ҳам муҳим.

#XorazmBugun #Хонқа #Навхос #Асфальт #ЙўлСифати #ЖамоатчиликНазорати