Ekologiya vazirligi noyob hayvonlarni yöqotiş uçun tuzilganmidi?

Ijtimoiy tarmoqlarda rossiyalik ovçi tomonidan Surxondaryoda Qizil kitobga kiritilgan morxörlar ovlangani haqida xabar tarqaldi. Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qiliş va iqlim özgarişi vazirligi bu qonunçilikda belgilangan tartibda amalga oşirilganin malum qildi.

Vazirlikning bildirişiça, tasvrirlari tarqalgan Surxondaryo viloyatidagi uşbu ov 2024 yilda tegişli tölov evaziga va ruxsatnoma asosida amalga oşirilgan.  2024 yilda morxörlarni ovlaş uçun örnatilgan tartibda ruxsat berilgan va 100 ming dollar miqdorida tölov undirilgan. Bu mablağlar tabiatni muhofaza qiliş, xususan, brakonerlikka qarşi samarali kuraş olib borişga yönaltirilgan.

“Takidlaş joizki, “Ov qiliş va ovçilik xöjaligi töğrisida”gi qonunga köra, har yili yovvoyi hayvonlarni tutiş uçun kvota belgilanadi. Bunda yovvoyi hayvonlarning eng yoşi kattasi, nasl qoldiriş davridan ötgan erkagini ovlaşga ruxsat beriladi va jarayon qatiy nazorat ostida amalga oşiriladi”, deyiladi xabarda. 

Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qiliş va iqlim özgarişi vazirligi xorijiy davlatlarda ham aynan şunday tartib joriy qilinganini qayd etib ötdi. Namibiyada ölja ovi yiliga 3 mln dollardan köp foyda keltiradi. Bundan taşqari, oçiq malumotlarga köra, har yili Tojikistonda 10–16 boş morxör, 100–115 boş arhar, Möğulistonda esa 90–100 boş arhar, 50–60 boşgaça xongul ovlaşga ruxsatnomalar berilmoqda.

2023 yilda ham rossiyalik ovçilar Surxondaryo viloyati hududida morxörlarni ovlagandi. Öşanda ham vazirlik bu tasdiqlangan kvotaga muvofiq ruxsatnoma asosida amalga oşirilganini malum qilgandi.

Morxör Özbekiston Qizil kitobiga hamda Xalqaro TMXI Qizil röyxatiga kiritilgan, yöqolib ketiş yoqasida turgan, lokal kenja turdir. Uning boşqa hayvonlardan yaqqol farqli körinişi bu ularning yoşi katta takalaridagi buralgan katta va uzun (90-100 sm) şoxlaridir.  2024 yildagi malumotlarga köra, Surxon davlat qöriqxonasidagi morxörlarning soni 673 boşni taşkil qilgan.

“Ov qiliş va ovçilik xöjaligi töğrisida”gi qonunga köra, bitta morxörni ovlaş uçun çet ellik jismoniy va yuridik şaxslar 25 ming dollar miqdorida tölov qilişi kerak.