Özbekistonda non narxlari nega oşib bormoqda?
17-08-2025, 00:04
770 марта
Özbekistonda non narxlari nega oşib bormoqda?Markaziy bank mamlakatda non mahsulotlari narxiga tasir qilayotgan omillar yuzasidan tadqiqot ötkazdi.
Non va un narxlari ösişi
Olib borilgan örganişlarga köra, 2020 yildan 2025 yil may oyigaça birinçi navli undan tayyorlangan non narxi 77,6 foizga, oliy navli undan tayyorlangan non 52,5 foizga, obi-non esa 62,4 foizga qimmatlaşgan. Şu davrda birinçi navli un narxi 56,9 foizga, oliy navli un esa 73,5 foizga kötarilgan.
Eng keskin ösiş 2022 yilda kuzatilgan:
- birinçi navli non — 54,8%
- birinçi navli un — 46%
- oliy navli un — 39,5%
- oliy navli non — 25,8%
- obi-non — 22,7%
Narx oşişiga tasir etuvçi omillar
- işlab çiqariş xarajatlari ortişi: yerga işlov beriş, yoqilği, elektr energiyasi, gaz va suv narxining kötarilişi;
- aholi ösişi: har 1 mln kişi köpayişi nonga bölgan talabni örtaça 171 ming tonna oşirişi mumkin;
- import omillari: 2021–2024 yillarda Özbekiston buğdoyining deyarli barçasi Qozoğistondan keltirilgan. Jahon bozoridagi özgarişlar içki narxlarga tez tasir qilmoqda;
- ekologik omillar: iqlim özgarişi, qurğoqçilik, suv tanqisligi va yer şörlanişi hosildorlikka salbiy tasir qilgan;
- geosiyosiy omillar: Rossiya–Ukraina mojarosi, eksport çeklovlari va tranzit tariflari narxlarga tasir qilmoqda.
Markaziy bankning takidlaşiça, jahonda narxlar barqarorlaşayotganiga qaramay, Özbekistonda içki resurslar samaradorligini oşiriş, suğoriş va agrotexnologiyalarni rivojlantiriş, mahalliy işlab çiqarişni kengaytiriş hamda buğdoy importi geografiyasini diversifikatsiya qiliş zarur.