JSST dunyoda vabo tarqalişi xavfini juda yuqori deb baholadi

Jahon soğliqni saqlaş taşkiloti (JSST) vabo tarqalişining global xavfini juda yuqori deb hisoblamoqda va butun dunyo mamlakatlarida ölim darajasini kamaytiriş hamda kasallik tarqalişini jilovlaş uçun şoşilinç çoralar körmoqda. Bu haqda BMT Axborot xizmati xabar berdi.

JSST malumotlariga köra, uşbu kasallikka çalinayotganlarning ham, undan vafot etayotganlarning ham soni ortib bormoqda. 2024 yilda qayd etilgan vabo bilan kasallaniş holatlari soni 2023 yilga nisbatan 5 foizga köpaygan, ölimlar esa 50 foizga oşgan. 6 mingdan ortiq odam oldini oliş va davolaş mumkin bölgan uşbu kasallikdan vafot etgan.
2024 yilda vabo 60 mamlakatda qayd etilgan bölsa, 2023 yilda bu körsatkiç 45 ta edi. Dastlabki malumotlar 2025 yilda ham global vabo inqirozi davom etayotganini körsatmoqda: yil boşidan buyon 31 mamlakatda kasallik tarqalişi haqida xabar berilgan. Vabo eng köp Afrika, Osiyo va Yaqin Şarqda tarqalgan.

“Mojorolar, iqlim özgarişi, aholining köçişi va toza suv hamda gigiyena vositalarining doimiy tanqisligi vabo kasalligining ösişiga sabab böldi. Vibrio çolerae bakteriyasi qözğatadigan bu kasallik iflos suv orqali yuqadi”, deyiladi xabarda.

Vaboga qarşi kuraşiş uçun hukumatlar, donorlar va mahalliy hamjamiyatlar aholiga xavfsiz suv va gigiyena vositalarini taminlaşi, özini  asraş böyiça aniq malumot berişi, zarur davolaş çoralarini qisqa muddatda körsatişi va kasallik tarqalgan taqdirda aholi orasida emlaş ötkazişi zarur. Samarali epidemiologik nazorat va diagnostika bunday çoralarni amalga oşirişga yordam beradi. Şuningdek, vaktsina işlab çiqarişga qöşimça investitsiyalar talab etiladi.